Ünsüzlerle ilgili kurallar nelerdir

+ Yorum Gönder
Edebi Türler ve Kısa Bilgi Bölümünden Ünsüzlerle ilgili kurallar nelerdir ile ilgili Kısaca Bilgi
  1. 1
    Ziyaretçi

    Ünsüzlerle ilgili kurallar nelerdir







  2. 2
    Gizliyara
    Frmacil.com





    Cevap: ünsüzlerle ilgili kurallar nelerdir

    ünsüzlerle ilgili kurallar

    . SERT SÜREKSİZ HARFLERİN YUMUŞAMASI:
    Süreksiz sert ünsüz harflerle ( p, ç, t, k ) biten sözcükler, sesli harf veya sesli harf ile başlayan bir ek aldıkları zaman sonlarındaki sert ünsüz harf yumuşayarak (b, c, d, g, ğ ) olur. BU kurala " sert sesizlerin yumuşaması " denir.

    ÖRNEK:

    Çorap + -ın = Çorabın
    Sarnıç + -a = Sarnıca
    Kağıt + -ın = Kağıdın
    Toprak + -a = Toprağın
    Denk + -i = Dengi

    NOT 1: Tek heceli bazı sözcükler bu kurala uymaz.
    ÖRNEK: Süt, çöp, üst, tek, ak, ip, sırt, sap, kat, üç, saç, aç, suç, et...

    NOT 2: Yabancı sözcükler bu kurala uymaz.
    ÖRNEK: Hukuk, millet, illet, saat, ...

    NOT 3: Özel isimlerin yazılışında bu kural geçerli değildir. sadece okunuşunda, söylenişinde geçerlidir.
    ÖRNEK: " Ahmet'in " şeklinde yazarız ama, " Ahmed'in " şeklinde okur, söyleriz. ( Bu noktaya ' özel isimler ' konusunda detaylı olarak değineceğiz.


    2. ÜNSÜZLERİN BENZEŞMESİ:
    Türkçe'de " p, ç, t, k, s, ş, h, f " harfleri ile biten sözcüklerden sonra, " c, d, g " harfleri ile başlayan ekler gelirse; ekin ilk harfi " ç, t, k " olur. Bu kurala yumuşak sessizlerin sertleşmesi, kısaca benzeşme denir.

    ÖRNEK: Dolap + -cı = Dolapçı
    Ağaç + -dan = Ağaçtan
    Dost + -ca = Dostça
    Tarak + -da = Tarakta
    As + -gı = Askı
    Koş + -du = Koştu
    Sabah + -dan = Sabahtan
    Yulaf + -dan = Yulaftan

    NOT: Bileşik sözcüklerde bu kural uygulanmaz.





    Ayrıca:
    Ünsüzlerle ilgili bazı kurallar:

    1. Türkçede kelime başında iki ünsüz yan yana bulunmaz. Ancak “bre” ünlemi hariç.

    tren, fren, plân, grup, trafik, klan, kral gibi kelimeler Türkçe değildir.

    2. Türkçede “m(o)ğ(o)l c(a)f(e)r v(e) j(i)p ş(e)hn(a)z” ünsüzleriyle kelime başlamaz. Bu ünsüzlerle başlayan kelimeler ya Türkçe değildir, ya da Türkçe ise değişime uğramıştır. Hatta “l” ve “r” ile başlayan bazı yabancı kelimeler halk ağzında ünlü türetme yoluyla yerlileştirilmiş; “j” ile başlayan kelimeler de “c” ile telâffuz edilmiştir:

    ilimon, ıraf, Iramazan, İrecep, ıradıyo...
    candarma, capon, cartiyer...

    3. Türkçede “b, c, d, g” ünsüzleriyle kelime bitmez. Ancak anlam farkını belirtmek için “at / ad, ot / od, saç / sac, ilce / ilçe” gibi kelimeler bu ünsüzlerle bitebilir. Burada c ve d sesleri anlam ayırt edici görev yüklenmişlerdir.

    Hac, şad, yad gibi bazı kelimeler hariç yabancı kelimelerin son ünsüzleri de bu kurala uyularak sertleştirilmiştir.

    sebeb→sebep, kitap→kitap, cild→cilt...

    Bu gibi kelimeler ünlüyle başlayan ek aldıklarında sertleşen ünsüzler tekrar yumuşar.

    sebep→sebebi, kitap→kitabı, etüt→etüdü, renk→rengi...

    4. Türkçede her ünsüz tek harfle gösterilir. Bazı yabancı dillerde “ch, sch, sh” gibi birden fazla harfle karşılanan ünsüzler vardır.

    5. “g, k, l ve t” seslerinin ince ve kalın olmak üzere ikişer şekilleri vardır, ama birer harfle karşılanırlar.

    alkolü, emlâkçilik,hakikati, helâkimiz, kabulüm, saatte, sadakatten...







+ Yorum Gönder
5 üzerinden | Toplam : 0 kişi